Opis
Zisa to letni pałac królów normańskich w Palermo, zbudowany w XII wieku w sztuce arabskiej, która dziś zaskakuje: budynek zaprojektowano tak, by było w nim chłodno bez klimatyzacji. Od 1991 roku mieści Muzeum Sztuki Islamskiej i należy do szlaku arabsko-normańskiego UNESCO.
Nazwa pochodzi od arabskiego al-Aziza, „wspaniała”. Stał poza murami, w Genoardo, wielkim parku królewskim z pawilonami, ogrodami i lustrami wody. Rozpoczął go Wilhelm I w 1165 roku, „z niezwykłą szybkością i ogromnymi kosztami”, a ukończył jego syn Wilhelm II.
Pałac to zwarta, symetryczna bryła na trzech kondygnacjach, z trzema wielkimi łukami na parterze i rzędem ślepych arkad u góry. Na szczycie biegnie napis pismem kufickim, w średniowieczu przecinany w odstępach, by uzyskać blanki, gdy budynek zamienił się w twierdzę.
Sekretem jest wentylacja. Fasada patrzy w stronę morza, by łapać nocne bryzy, które przechodziły nad wielkim stawem rybnym przed pałacem, nasiąkały wilgocią, a potem wpadały przez trzy łuki. Kanały wentylacyjne i okna naprzeciw siebie utrzymywały powietrze w ruchu.
Sercem jest Sala Fontanny, w której król przyjmował dwór. Ma plan kwadratu i nisze z półkopułami zdobionymi muqarnasami, czyli plastrowymi dekoracjami. W głębi, pod mozaiką na złotym tle, woda spływa po marmurowej płycie w jodełkę i płynie rynienką aż do stawu.
Na wyższych piętrach małe okna wychodzą na salę: stamtąd można było śledzić, co dzieje się na dole. Pierwsze piętro było częścią mieszkalną, prawdopodobnie dla kobiet. Na szczycie było odkryte atrium, letnie miejsce wypoczynku otwarte na powietrze i światło.
W XVII wieku pałac zmienił oblicze: w latach 1635–1636 Giovanni de Sandoval przystosował go na dom, dobudował piętro i zniszczył pierwotne schody, by zrobić wielkie schody paradne. W 1955 roku państwo go wywłaszczyło. W 1971 roku zawaliły się niektóre części prawego skrzydła, ale trwająca około dwudziestu lat renowacja oddała go w 1991 roku.
Do kompleksu należały też budynek łaźni, odkryty podczas renowacji na zachodzie, i kaplica pałacowa, jeszcze dalej na zachód.
Nazwa pochodzi od arabskiego al-Aziza, „wspaniała”. Stał poza murami, w Genoardo, wielkim parku królewskim z pawilonami, ogrodami i lustrami wody. Rozpoczął go Wilhelm I w 1165 roku, „z niezwykłą szybkością i ogromnymi kosztami”, a ukończył jego syn Wilhelm II.
Pałac to zwarta, symetryczna bryła na trzech kondygnacjach, z trzema wielkimi łukami na parterze i rzędem ślepych arkad u góry. Na szczycie biegnie napis pismem kufickim, w średniowieczu przecinany w odstępach, by uzyskać blanki, gdy budynek zamienił się w twierdzę.
Sekretem jest wentylacja. Fasada patrzy w stronę morza, by łapać nocne bryzy, które przechodziły nad wielkim stawem rybnym przed pałacem, nasiąkały wilgocią, a potem wpadały przez trzy łuki. Kanały wentylacyjne i okna naprzeciw siebie utrzymywały powietrze w ruchu.
Sercem jest Sala Fontanny, w której król przyjmował dwór. Ma plan kwadratu i nisze z półkopułami zdobionymi muqarnasami, czyli plastrowymi dekoracjami. W głębi, pod mozaiką na złotym tle, woda spływa po marmurowej płycie w jodełkę i płynie rynienką aż do stawu.
Na wyższych piętrach małe okna wychodzą na salę: stamtąd można było śledzić, co dzieje się na dole. Pierwsze piętro było częścią mieszkalną, prawdopodobnie dla kobiet. Na szczycie było odkryte atrium, letnie miejsce wypoczynku otwarte na powietrze i światło.
W XVII wieku pałac zmienił oblicze: w latach 1635–1636 Giovanni de Sandoval przystosował go na dom, dobudował piętro i zniszczył pierwotne schody, by zrobić wielkie schody paradne. W 1955 roku państwo go wywłaszczyło. W 1971 roku zawaliły się niektóre części prawego skrzydła, ale trwająca około dwudziestu lat renowacja oddała go w 1991 roku.
Do kompleksu należały też budynek łaźni, odkryty podczas renowacji na zachodzie, i kaplica pałacowa, jeszcze dalej na zachód.